11e Nationaal Gerontologiecongres 2012

Tijdens het Nationaal Gerontologiecongres op 5 oktober heb ik gepresenteerd over Het meten van de implementatie van een voedingsinterventie in verpleeghuizen, waar mijn collega’s van Wageningen UR Food & Biobased Research ook wat vertelden over SenTo en Genieten aan tafel.

Het was de eerste keer dat ik “echt” moest presenteren over (het implementatiedeel) van Genieten aan tafel, wat wel erg spannend was. Natuurlijk vind je je eigen onderzoek altijd erg boeiend, maar het is een kunst om buitenstaanders ook geboeid te houden. Gelukkig waren er eerst een aantal andere symposia, waarbij ik weer veel heb geleerd. Er zijn zoveel leuke, nuttige onderzoeken bezig, dat je je soms verliest in alle informatie, terwijl je probeert alles te volgen en te onthouden. Gelukkig moest ik al flink meeschrijven omdat ik ook nog als verslaggever daar zat, dat scheelt al!

Wat ik leuk vond om op te werken is dat de meeste onderzoeken verschillende onderwerpen/ doelgroepen behandelen, maar dat we eigenlijk tegen dezelfde dingen aanlopen. Dan komen er veel vragen op waarvan niemand het antwoord weet: “als we dat zouden weten, waren we nu rijk” heb ik zeker drie keer horen vallen. Ik moest presenteren over de moeilijkheden van de implementatie van Genieten aan tafel vertellen. Hoe we het nog tijdens de interventie monitoren en proberen te verbeteren. Het was nog best lastig om het duidelijk uit te leggen, maar ik geloof dat het wel gelukt is. Ik kreeg zelfs nog kritische vragen en dat is altijd fijn, want dat betekent dat mensen naar je hebben geluisterd en met je meedenken, fijn!
De abstract van mijn presentatie is hieronder te lezen. Daarnaast is hier nog het verslag van de hele dag voor de geïnteresseerden!
Het meten van de implementatie van een voedingsinterventie in verpleeghuizen
Doel De interventie Genieten aan tafel richt zich op o.a. de maaltijdbeleving van verpleeghuisbewoners. Zowel de context waarin de maaltijdvoorziening wordt aangeboden als de benodigde veranderingen hierin verschillen tussen verpleeghuizen. Om hiervan een nauwkeurig beeld te krijgen, is in deze interventie een implementatieonderzoek verwerkt.
Methoden In de interventie zijn strategieën beschreven waarvan verwacht wordt dat ze een positief effect hebben op maaltijdbeleving. Deze strategieën zijn verdeeld over drie niveaus: product (bijv. aantrekkelijke presentatie van eten), bewoner (bijv. actieve betrokkenheid van bewoners) en omgeving (bijv. aantrekkelijke tafeldekking). Bij de nulmeting zijn voor drie interventie- en drie controleverpleeghuizen de aanwezigheid en uitvoering van al deze zogenaamde interventiecomponenten geregistreerd. Aan de hand van de ingevulde scorelijst is na overleg bepaald welke ontbrekende interventiecomponenten doorgevoerd gaan worden. Drie en zes maanden daarna wordt de implementatiescorelijst weer gebruikt om te registreren welke (afgesproken en ongeplande) maatregelen zijn doorgevoerd.
Resultaten De verschillen tussen de zes locaties wat betreft de interventieactiviteiten zijn goed vastgesteld met de scorelijst. De totaalscores van de controle- en interventieverpleeghuizen verschilden niet significant bij de nulmeting. Binnen niveaus verschilden de zes verpleeghuizen wel van elkaar. Zo bleek dat sommige verpleeghuizen al meer nadruk hebben gelegd op omgevingsniveau-strategieën, terwijl anderen meer componenten bevatten op productniveau.
Discussie De implementatiescorelijst lijkt een goed hulpmiddel te zijn om de bestaande praktijk rondom maaltijdvoorziening in verpleeghuizen inzichtelijk te maken en de implementatie van voedingsinterventies te kunnen meten. Met de scorelijst is het mogelijk om juist daar waar vaak onduidelijkheid heerst bij dergelijke praktijkgerichte interventies –wat er precies uitgevoerd is– transparantie te verkrijgen

.